‘Neerlands Zwartste’ ofte Wrok werd begin jaren ’90 opgericht en zat op de eerste rij toen de Nederlandse blackmetalscene zich ontwikkelde. Hun twee langspelers, die na een erg lange periode van non-activiteit verschenen, doen echter nog steeds denken aan het traditionele geluid van de Nederlandse black metal van die tijd. Verwacht niets anders dan pure beestachtige en primordiale bezetenheid, zoals hun erfenis van zeer controversiële shows bevestigt. We schotelden zanger/gitarist Asbestus en drummer Mictian enkele vragen voor. (JOKKE)

Voor de geboorte van Wrok dienen we naar 1996 terug te gaan. Kan je toelichten wat destijds de aanleiding was voor de oprichting van Wrok? Hoe leerden jullie elkaar kennen?
Asbestus: Ik leerde Hakeldama kennen bij een concert van Occult, Marduk, Immortal en Mayhemic truth in Drieluik Zaandam in 1994. We hadden elkaar wel vaker gezien in die zaal, maar nu werd er contact gelegd. Onze muzikale interesse kwam enorm overeen en we kwamen regelmatig bij elkaar over de vloer om van gedachten te wisselen terwijl we luisterden naar bands waar de kwaadaardigheid of duisternis of ellende terug te horen was, zoals Bestial summoning, Funeral winds, Apator en Bhaobhan Sidhe. Ergens tijdens zo een ontmoeting in 1995 ontstond de drang om zelf ook onze woede en frustratie in muziek te gieten. En dan niet van die tienermeisjestroep zoals Dimmu Borgir waarbij het alleen om de muzikale stijl gaat met een erotisch leren pakje, romantische keyboardpartijen, etc. Neen: vies, vuil, vals, ellendig en hatelijk…en daar was Wrok. Ik had een gitaar en een bas en Hakeldama kon eigenlijk niks en werd dus zanger. Andere bandleden met dezelfde insteek konden we zo snel niet vinden en eerlijk gezegd deel ik niet graag de de controle, dus werd het een drumcomputer. Het Nederlandse Countess had ons met “Bloed in de sneeuw“ laten zien dat de teksten prima in het Nederlands konden, dus lieten we het traditionele Engels links liggen. Het einde van dat jaar werd de “Ontgravenis” demo gemaakt die begin 1996 de wereld in werd geslingerd. Later werden we door Apator, met wie we regelmatig briefwisseling hadden, uitgenodigd voor een privé-optreden in Rotterdam, onder het handvol genodigden bevond zich Mictian die drumde in Black Art. Hij koppelde ons als het ware en het bleek een goede klik, een paar weken later doken we met ons gedrieën de oefenruimte in en de rest is geschiedenis.

Jullie waren slechts drie jaar actief destijds, maar namen in die korte levensduur wel een viertal demo’s op waarvan er slechts 2 wereldkundig gemaakt werden. Werden er veel exemplaren van jullie demo’s verkocht/verspreid en deden jullie aan internationaal tapetraden?
Asbestus: Neen, totaal niet, ik denk dat we misschien 60 “Ontgravenis” demo”s hebben verstuurd. We verspreidden wel wat flyers, schreven veel met andere bands en deden uiteraard aan tapetrading, maar weinig internationaal. Het ging ons daarbij meer om zelf nieuwe obscure bands te ontdekken dan de band te promoten. Dat zou de demo zelf wel doen was de gedachte. Dus de verspreiding van de demo’s van onze hand was zeer beperkt. Het Duitse Nazgul Eerie Production zei wel wat uit te willen brengen, we hadden de chef Opyros ontmoet toen we in 1996 door Orlok van Countess waren gevraagd om te komen spelen als voorprogramma bij een live-opname. Dat hebben we toen gedaan maar het werd te rauw en te extreem bevonden om uit te brengen. Later hebben we nog werk opgenomen voor een MCD getiteld “Sterf voor Satan” , waarvan de opnames zijn blijven liggen omdat de stekker er kort na de opname uit ging. Overigens is het titelnummer jaren later op de “Oud en bezeten” compilatiecassette van Heidens Hart Records verschenen.

Mictian: Het plan was om de MCD “Sterf voor Satan” uit te brengen via mijn eigen label One Thousand Days In Sodom Productions. Het label heb ik in de jaren ’90 opgericht om releases van mijn eigen bands op uit te brengen zoals Black Art en Hekel.

Jullie deden in 1997 een tour met Barathrum en Sabbat die ook in de Rotterdamse Baroeg neerstreek. Deze avond waarop ook Countess van de partij was, liep niet geheel gesmeerd daar jullie diaprojecties niet bij iedereen in de smaak vielen. Vertel!
Asbestus: Bloed, kadavers en vuur waren een beetje de standaard toen en dat hadden we in de tang, echter wilden we er nog een schepje bovenop doen. Ik had uit bibliotheekboeken, tijdschriften en kranten foto’s opgezocht van massagraven, verhangingen, executies, zelfmoordslachtoffers, enz. Daar had ik bij de Hema dia’s van laten maken, een stuk of 40 à 50 meen ik, en ik leende een diaprojector en scherm van mijn vader waar we vroeger vakantiekiekjes mee keken. Gedurende het optreden drukte een maat van me telkens op het knopje voor de volgende afbeelding. Na een minuut of 20 toen Demonos Sova van Barathrum net het podium opkwam als gastbassist zette de organisatie de stroom uit omdat de beelden hen te veel werden. Ervoor of erna heeft hij ook nog op het podium staan masturberen heb ik gehoord. Dat heb ik zelf niet gezien maar het heeft natuurlijk wel bijgedragen aan het overschrijden van de grenzen van de organisatie.

Mictian: Tijdens dat optreden in Baroeg had ik meerdere injectienaalden in mijn bovenarmen gestoken, de snijwonden die ik had aangebracht tijdens het optreden met Countess in Schiedam een week eerder waren nog vers. Demonos Sova stond met een omgekeerd kruis voor het podium, dit kruis was eerder gedurende de tour van een Duitse begraafplaats meegenomen. De portier beviel Demonos Sova het kruis uit de zaal te verwijderen. Ik herinner me ook nog dat Baroeg geen verlengsnoer wilde geven voor onze diaprojector, toen we aangaven dat ze dat voor een band als Cradle of Shit waarschijnlijk wel met hangende pootjes zouden regelen, kwam er ineens wel een verlengsnoer tevoorschijn. Gedurende het optreden gaf de zaal aan dat we moesten stoppen, onze voormalige zanger Hakeldama verliet het podium, maar Asbestus en ik besloten door te spelen, waarna de zaal de stroom eraf gooide.

Hoe kan je het klimaat van de Nederlandse blackmetalscene destijds omschrijven?
Asbestus: Het voelde viezer, rauwer en onaangenamer aan destijds, het internet heeft alles nu natuurlijk uit de obscuriteit getrokken en toegankelijker gemaakt waardoor er een wildgroei is ontstaan van bands metverkeerde intenties. Black metal is langzaamaan veranderd in een genre als elk ander, niet langer met een laag van ongemak en gevaar. Maar ik ben me er ook van bewust dat een stukje perceptie hier ook in mee kan spelen, als je als tiener voor het eerst binnenloopt bij een intens blackmetalconcert doet dat natuurlijk ook meer met je dan wanneer je een afgestompte ouwe lul bent.

Mictian: In die tijd was de sfeer beter, grimmiger en hatelijker, je voelde de duistere sfeer tijdens de concerten van bands zoals Bestial Summoning, Funeral Winds, Fallen Temple, Countess, Apator en Occult (in hun demoperiode). We hadden goede contacten met de bands. Funeral Winds had wel wat onenigheid met leden van Bestial Summoning, maar dat zorgde alleen maar voor een betere sfeer in de Nederlandse scene, zoals dat hoort bij black metal (lacht).

Wat was de reden dat jullie de stekker er in 1999 uittrokken?
Asbestus: Het begon met meningsverschillen tussen Hakeldama en mezelf die niet houdbaar waren. Toen we de “Duisternis“-demo en de niet uitgebrachte “Sterf voor Satan” MCD opnamen, was hij al geen onderdeel meer van de band en had ik de zang overgenomen. Hierna hebben we nog wat nieuwe nummers gemaakt maar daar zat mijn zins het échte Wrok gevoel niet meer in. Het werd te muzikaal, we noemden het gekscherend ‘Wrok ´n roll’. Ik denk dat op dat moment mijn woede en frustratie wat in mindering was, en in plaats van dan een nieuwe weg in te slaan en de beginselen van de band te verloochenen is er toen de stekker uitgetrokken. Dat zouden meer bands moeten doen. #Darkthrone

Mictian: Op een gegeven moment benaderde Hakeldama mij met het voorstel om samen verder te gaan in de stijl van Abruptum en Asbestus uit de band te zetten. Ik had hier geen goed gevoel bij en vond dat we dat niet konden maken. Ik heb toen het hele verhaal aan Asbestus voorgelegd en dat resulteerde al snel in de ondergang van Hakeldama. Eind jaren ’90 wilde ik nog graag verder met de band, de samenwerking tussen Asbestus en mij is altijd goed geweest, ik heb in geen enkele andere band dat gevoel gehad, maar zoals Asbestus al zegt had hij het gevoel niet meer zoals aan het begin en kon daardoor niet meer geven wat ooit de bedoeling van de band was.

In 2017 pakten jullie de draad weer op. Wat was de katalysator om terug ten tonele te verschijnen met Wrok?
Asbestus: Heidens Hart Records had al een tijdje aan de deur lopen rammelen om “Ontgravenis” op LP uit te brengen, aanvankelijk stond ik daar totaal niet voor open, maar door bepaalde omstandigheden laaide de woede en frustratie weer zonder weerga op. Toen ben ik de oude repetitiecassettes gaan luisteren en kwam het gevoel weer helemaal terug.

Hebben jullie in die lange stilte muzikaal nog andere dingen uitgevreten?
Mictian: In de periode dat Wrok niet actief was, ben ik nog verder gegaan met mijn andere band Hekel, waarmee ik de langspeler “De dodenvaart” (2006) en de cassette “Rehearsal 2005” (2010) uitbracht. Verder een aantal optredens met Hekel gedaan zoals de Herdenking van Joost (2006) – Joost was een kameraad van me en bassist/zanger van Calslagen die destijds op gruwelijke wijze is vermoord -, Veneration Of The Dead in Rotterdam (2013), Under The Black Sun (2015), Samhain Gathering in Mechelen (2015), Black Friday in Breda (2016) en Little Devil Black Ritual in Tilburg (2017).

Verder was ik actief met Satanic Blood onder de naam Masturbating God On The Stench Of Burning Death, een raw improvised blackmetalproject met leden van Funeral Winds. We brachten met dit project de “Satanic blood” EP (2003), “Satan boven alles” LP/cassette (2004) en “Satanic live massacre” cassette (2006) uit. We hebben één optreden gedaan tijdens Black Metal Blitzkrieg in Bladel (2004), georganiseerd door New Era Productions. Vanaf 2016 ben ik ook de drummer van de black/deathmetalband Bloodtomb.

Asbestus: Niets Wrok relevant.

Met jullie wederopstanding werd meteen ook jullie eerste langspeler “De onheilsbode” uitgebracht. De muziek op dit volwaardige debuut stamde echter – op een Countess cover na – uit de jaren ’90. Vanwaar de keuze om oud materiaal voor deze release te gebruiken in plaats van nieuwe composities?
Asbestus: Het originele idee van Heidens Hart Records was dus om “Ontgravenis” uit te brengen op vinyl, dat vonden we geen goed plan zonder extra context van de geringe ontwikkeling van de band. Ik ben toen zoals gezegd een stuk of dertig cassettes met oefenruimteopnames gaan beluisteren om te kijken of daar wat tussen zat om mee uit te brengen. Maar ik raakte weer bevlogen, mijn woede en frustratie hadden weer voldoende kunnen woekeren en aanjongen zodat het me een beter idee leek om de nummers opnieuw op te nemen met een consistent geluid i.p.v. bij elk liedje weer een andere geluid van dubieuze kwaliteit te krijgen. Om het echter puur te houden, hadden we afgesproken om in de studio na al die jaren twee keer samen te oefenen en dan in één keer op te nemen. Ik had de riffjes natuurlijk wel weer even uitgeplozen. De nummers waren ook nooit echt definitief, elke keer kon een stukje langer of korter zijn of volledig weggelaten, of andere volgorde. Fluïde zeg maar.

Mictian: Herjann van Heiden Hart Records had mij inderdaad benaderd om de “Ontgravenis” demo opnieuw uit te brengen. Ik stelde voor om niet de demo uit te brengen, maar nummers die het daglicht nog niet hadden gezien. Daarna bleef het weer even stil tot het idee kwam om misschien oude rehearsalopnames uit te brengen, maar om daar qua opnamegeluid een mooi geheel van te maken ging niet lukken. Toen stelde Asbestus voor om samen weer de oefenruimte in te gaan en de nummers opnieuw op te nemen. Op het moment dat we weer samenkwamen was het gevoel meteen zoals vroeger.

Er zit een soort van continue white noise doorheen de plaat verwerkt. Wat is het idee daarachter?
Asbestus: Op de “Duisternis” demo is de voorloper hiervan te horen, daar was het een kerkkoor dat voortdurend een stoorzender is, ik had liever een moslim gebedsoproep gebruikt, maar daar waren destijds niet echt cd’s van voorhanden, en dan was het echt niet om aan te horen geweest natuurlijk. We hebben gekozen om een variatie daarop ook op het album door te voeren om het authentieke karakter van de jaren ’90 Wrok te behouden.

Mictian: Tijdens de optredens maken we hier ook gebruik van, er is geen moment van stilte tijdens de shows, de sfeer komt hierdoor alleen maar beter tot zijn recht.

Merkten jullie met de release van “De onheilsbode” dat de oude garde jullie nog kende of was het écht een nieuwe start waarbij jullie van nul dienden te beginnen om zieltjes voor jullie te winnen?
Asbestus: Zeker, het verbaasde mij dat zoveel mensen Wrok dusdanig was bijgebleven. Het aanbod van Nederlandse bodem was natuurlijk ook veel kleiner destijds. Ik weet verder niet hoe het er nu voor staat met de gewonnen zielen.

Mictian: Ja, de oude garde kende Wrok nog zeker en we hebben ook weer nieuwe zieltjes gewonnen. Wat mij opviel is dat we met de nieuwe start niet alleen jongeren aantrokken maar ook mannen op middelbare leeftijd, die ook al heel hun leven naar metal luisteren, maar eind jaren ’90 Wrok niet hadden opgepikt en veel waardering hebben voor wat we doen. Rauwe black metal zoals vroeger zeggen ze dan.

In 2019 verschenen splits met Barathrum en The Wampyric Specter en een compilatie die de “Ontgravenis” demo uit 1996 bevatte aangevuld met de nooit eerder verschenen “Duisternis” demo. Heeft Wolfram (New Era Productions) lang aan jullie kop moeten zagen om deze demo’s opnieuw uit te brengen?
Asbestus: Dat viel mee, het voorwerk was al jaren lang door Heidens Hart Records gedaan. Het ging ook eigenlijk alleen om de “Ontgravenis” demo. We waren voldoende murw gebeukt en het album “De onheilsbode” was natuurlijk al uit. Dus de context was er al. Maar we wilden dan wel de “Duisternis” demo erbij die ik nog ergens op zolder had opgeduikeld, dat maakte een goede opbouw zichtbaar naar het debuutalbum. Dit was een goede oefening om na al die tijd weer nieuw werk te gaan maken, en na de minitoer met Barathrum die Heidens Hart had georganiseerd waren we klaar voor een nieuw album.

Mictian: Inderdaad, de oude nummers waren opnieuw opgenomen en uitgebracht onder de naam “De Onheilsbode”. We hadden inmiddels twee nieuwe nummers geschreven en uitgebracht via de twee split EP’s. De tijd was inmiddels wel daar om de oude demo “Ontgravenis” uit te brengen met de “Duisternis” demo erbij.

Ik zie Wrok wel eens omschreven worden als ‘Neerlands Zwartste’. Hoe zijn jullie aan deze nickname gekomen?
Asbestus: Deze komt uit een briefwisseling met Conscicide. De “Ontgravenis” demo was zonder logo, die hadden we nog niet en we kerfden bij elk bandje gewoon WROK in het plastic. Hij vond dat ‘Neerlands Zwartste’ een logo nodig had en hij had er toen meteen twee gemaakt met Microsoft Paint ofzo, uitgeprint en opgestuurd. Dat ‘Neerlands zwartste’ hebben we er altijd in gehouden.

Jullie nieuwste langspeler “De dood roept” werd op 18 november 2022 door Heidens Hart Records op CD uitgebracht. En bijna een jaar later (22 september 2023) verscheen de LP-versie. Beschouwen jullie deze lange wachttijd tussen beide fysieke releases als een pluspunt daar de band nu twee keer in de belangstelling komt?
Asbestus: Neen, op zich niet, het was gewoon het effect van de moeizame vinylleveringen. Ik denk niet dat het aantal individuen die Wrok volgen er enorm door is gegroeid. Wrok is niet voor iedereen en ik vermoed dat de mensen die het kennen en waarderen het al volgen. Er zat ook geen epische propagandacampagne aan de LP release gekoppeld. Misschien een gemiste kans (lacht).

Mictian: Eén van de redenen dat we de CD eerder uitbrachten was dat we op 18 november 2022 een optreden hadden staan op Satanic Supremacy in Arnhem. We hadden het album al klaar liggen en besloten in overleg met de platenlabels de CD versie al te laten persen, zodat deze op die dag beschikbaar zou zijn, die dag werd ook meteen de albumreleaseshow. Sommmige individuen hebben echter trouw gewacht met het aanschaffen van het nieuwe album tot de vinylversie uit kwam.

“De dood roept” wordt opgedragen aan alle slachtoffers van suïcide (ook de releasedatum zou niet specifiek gekozen zijn?). Bij de LP-versie zit een Suicide Support leaflet, a quick guide to suicide by hanging. Deze lijkt me een resultaat van zwarte humor te zijn of is het eerder gedaan voor het schokeffect? In welke mate kunnen blackmetalfans trouwens nog geshockeerd worden dezer dagen?
Asbestus: Klopt, de LP is op International Suicide Celebration Day uitgekomen. Blackmetalfans… alleen het woord al. Dat suggereert dat je er puur in zit voor de muzikale stijl. Ik denk dat je het anders moet bekijken, net als een hoes en de tekst van de nummers draagt alles bij aan de sfeer van het album. En met dit extra hulpmiddel kan je je dieper onderdompelen. Of erom lachen inderdaad, of de instructies volgen. Voor ieder wat wils.

Conscicide Dominus Arcula (Bestial Summoning, Bhaobhan Sidhe), die de tekst aanleverde voor jullie song “Het laatste dodenmaal” pleegde in 2008 zelfmoord. Zijn jullie zelf al veel met zelfmoordslachtoffers in jullie nabijheid geconfronteerd geworden? Zien jullie zelfmoord als een laffe daad, een teken van zwakte of eerder als iets waar veel lef voor nodig is?
Asbestus: Zeker geen laffe daad, als er geen moed voor nodig was werden er niet zoveel “pogingen“ gedaan natuurlijk. Eerst de afweging van je eigen lijden ten opzichte van dat van de de nabestaanden en dan angst voor mislukken of pijn. Uiteindelijk, indien succesvol lost het wel alles op natuurlijk, tenzij je dan toch naar de hel blijkt te gaan en voor eeuwig moet lijden (lacht). Maar dat zie je dan wel weer.

Mictian: Ik heb al meerdere personen in mijn omgeving zelfmoord zien plegen. Een collega had op de bewuste dag een fles chemicaliën in haar bureaulade gezet waar ze regelmatig een slok van nam. Die dag raakte ze buiten bewustzijn en overleed later in het ziekenhuis. Eerder die dag had ze bij personeelszaken aangegeven zich niet lekker te voelen. Een andere collega heeft zich in een weekend volgegooid met alcohol en medicijnen. Zijn vrouw, die dat weekend voor het werk naar het buitenland was, trof hem bij thuiskomst dood aan. De kleinzoon van de buren van mijn ouders heeft zich tijdens een hete zomer opgehangen. Ze hebben hem een tijd later pas aangetroffen. De zwaartekracht in samenwerking met de hitte had goed zijn werk gedaan. Hij bleek schulden bij drugsdealers te hebben en zag geen andere uitweg meer. Verder zijn er meerdere personen die ik heb gekend voor de trein gesprongen.

Na jullie wederopstanding werd de line-up uitgedund van trio naar duo, maar aan de set-up van zang en gitaar werd op jullie laatste rehearsaltape Herjann als bassist toegevoegd. Nooit overwogen om een permanente bassist in de gelederen te omarmen?
Asbestus: Neen, we willen de chemie zoals hij nu binnen de band werkt vasthouden. Voor optredens draagt de bas wel bij natuurlijk en speelt ook een ietwat grotere rol bij het nieuwe werk.

Mictian: De samenwerking tussen Asbestus en mij is perfect, de chemie klopt, we voelen elkaar aan. Daar willen we geen stoorzender tussen.  Tijdens ons laatste optreden heeft Herjann de baspartijen voor zijn rekening genomen en de setlist van dat optreden is tijdens een oefensessie voor het optreden opgenomen en later uitgebracht op cassette.

Wrok’s muziek is een eerbetoon aan de sound van jaren ’90 Nederlandse black metal zoals Bestial Summoning en Apator. Wat zijn jullie favoriete releases van eigen bodem en wat is de beste Nederlandse blackmetaldemo aller tijden?
Asbestus: Ik denk Funeral winds “Screaming for grace“, Occult “Studiodemo 1993” die veel beter is dan het debuutalbum, Deinonychus “Promo 1993“, ook veel beter dan het debuut. Beide rauwer harder en puurder. Vanzelfsprekend ook “The dark war has begun” en de Bhaobhan Sidhe “Gas chamber music” compilatie van New era, Countess “Ad maiorem sathanae gloriam“, ….

Mictian: Ik denk dat ik het grotendeels wel met Asbestus eens ben. Van Funeral Winds zijn de demo “Resurrection…” (1994), de split CD met Abigail “Screaming for grace” (1995) en het album “Koude haat” (2004) erg goed. Ook latere werken als “Gruzelementen” (2021) en “Stigmata mali” (2023) kan ik erg waarderen. Funeral Winds is één van de weinige bands in Nederland die black metal maakt zoals het bedoeld is en daar trouw aan is gebleven. Het album “The dark war has begun” (1992) van Bestial Summoning is een meesterwerk. In de jaren ’90 had ik met meerdere personen van Bestial Summoning contact, zo ook met Sephiroth, die me in 1992 liet weten dat Bestial Summoning ging stoppen en hij verder ging met de band Occult. Hij stuurde me een tape op genaamd “Live demo 1992”, later volgde “Studiodemo 1993”, twee klassiekers. In 1993 stuurde hij me ook een advanced tape van Deinonychus op. De “Promo 1993”, waarbij hij de zang voor zijn rekening had genomen. Erg goede release. Verder kan ik meerdere werken van Countess erg waarderen. Tenslotte de demo “Erupted evil” (1989) van Necro Schizma. Velen zullen deze band misschien niet als black metal bestempelen, maar de zanger Cronald was zo ongeveer de grootste Venom aanhanger wereldwijd en de Hellhammer-invloeden zijn ook goed terug te horen.

Jullie opereren duidelijk in de onderbuik van een scene waarin een groot spagaat is tussen traditionele blackmetalbands en bands die gekend staan om hun experiment en vernieuwingsdrang. Dat spanningsveld tussen enerzijds star vasthouden aan een strak keurslijf en anderzijds de experimenteerdrift van veel andere bands, zie je binnen de extreme metal genres quasi enkel in black metal en intrigeert me enorm. Wat is jullie visie hierop? Zijn er aldus jullie bepaalde stilistische regels of grenzen die niet overschreden mogen worden om niet langer over black metal te kunnen spreken?
Asbestus: Zeker! Ik denk dat de grenzen zeer rekbaar zijn maar wel eindig. Ik denk persoonlijk dat die grenzen vooral zitten in de insteek, als het zuiver muzikale stijl is is het geen echte black metal, iets wat overigens natuurlijk voor geen meter te controleren is.

Wrok speelt Satanische black metal. Dient black metal volgens jullie per definitie satanisch te zijn?
Asbestus: Het dient duister, onaangenaam en vies te zijn. En dan heb ik het niet over ‘een boswandeling in de regen’ of ‘donkere kerkers en draken black metal’. Ik snap wel waar dat vandaan komt hoor, ik heb vroeger ook wel eens D&D gespeeld. Een vlucht uit de werkelijkheid is een uitkomst als je worstelt met jezelf en de wereld. Maar verwar dat niet met black metal, het is meer iets voor Blind Guardian als je het mij vraagt. Black metal is het donkerste en smerigste hoekje van het brein. Een ander favoriet thema dat je binnen black metal ziet is het anti-Christelijke. Ik denk dat dat tijdperk wel klaar is. De moderne Christen probeert al lang niet meer de wereld te domineren met zijn dogma’s, enkele uitwassen daar gelaten natuurlijk. En er kan grote woede en afkeer zijn door persoonlijke ervaringen uiteraard. Maar hun Abrahamische concullega’s van Mohammed daarentegen zijn vastberaden hun gif te vuur en te zwaard bij ieder persoon wereldwijd door de strot te duwen. Dus als je echt wilt ageren tegen religieuze overheersing zoals zo vele blackmetalbands, is het wellicht de moeite waard om je pijlen te richten op een daadwerkelijke dreiging. Tenzij je dat te eng vindt natuurlijk omdat ze in tegenstelling tot Christenen wel terug bijten. Toegegeven, ze zorgen natuurlijk wel voor een hoop dood en verderf, en er is niets mis met een genocide hier en daar. Goed voor het milieu ook. Maar hun doel is een totale wereldwijde onderwerping van iedereen aan hun religieuze wetten. Andere religies zijn niet zo ambitieus momenteel. We hebben overigens een paar maanden geleden bij opnames voor een nieuwe compilatie LP die volgend jaar zal verschijnen ook een liedje aan dat thema gewijd.

Mictian: Ik denk dat black metal naast satanisme meerdere aspecten kan omvatten, zoals misanthropie, totale vernietiging en anti-abrahamitische religies. Black metal moet in ieder geval ziek en smerig zijn!

Hebben jullie de komende tijd nog wat shows op de planning staan?
Asbestus: Er zijn wat lijntjes uitgeworpen, maar er staat nog niets vast. We hebben sinds onze terugkomst natuurlijk een paar optredens gedaan met Sammath, dat beviel goed. Goede klik met die mannen ook, samen backstage ouwe koeien uit de sloot halen tijdens het lange wachten! Ik vind het met 1 à 3 optredens in een jaar ook wel prima eerlijk gezegd. Ik zie er altijd enorm tegenop totdat de eerste snaar wordt aangeslagen, dan gaan we er vol in! De geur van schimmel en zweet van de kap die over ons hoofd zit, varkensbloed in je ogen, de monitor die altijd te zacht staat, dat zijn dingen waardoor je er meteen “weer in zit“.

Mictian: Voor 2024 hebben we inderdaad al een stuk of drie mogelijkheden openstaan voor optredens in Nederland, maar op dit moment is nog niets bevestigd.

Ik zag wat beeldmateriaal van jullie show uit 2018 met Standvast, Sammath en Asgrauw passeren waarbij jullie originele podiumoutfits meteen in’t oog sprongen. Zijn deze outfits nog steeds van de partij en is een duistere podiumpresence al dan niet met bijpassende outfits een noodzakelijk element binnen black metal? Wat is het verhaal achter die creepy foetus op het podium?
Asbestus: Absoluut,wat mij betreft is een onaangename sfeer minstens zo belangrijk als de muzikale prestatie. Dit is iets wat natuurlijk meestal mis gaat door bands die dit als een soort mode-uiting zien en proberen leuke nieuwe corpsepaintkleurschema’s en -patronen te creëren en geile lakpakjes aan te trekken. Maar dat past dan eigenlijk ook wel weer bij hun mislukte black metal.

Mictian: Die creepy foetus staat voor “De Onheilsbode”, Consciside (Bestial Summoning/Bhaobhan Sidhe) heeft eind jaren ’90 naast ons logo, ook een aantal tekeningen voor ons gemaakt, die we na onze doorstart gebruikt hebben voor de eerste langspeler. Zoals Consciside toen omschreef staat de onheilsbode voor het groeiende kwaad op de wereld en staat dit pas aan het prille begin, vandaar een foetus vorm. Het kwaad zal alleen maar toenemen en groter groeien, als een kwaadaardig gedrocht, dat de wereld beheerst.

Is er anno 2023 nog even veel opgekropte haat als in 1996?
Asbestus: Ik denk nog wel meer dan destijds. En bovendien is deze nu meer gerijpt, bij een hoop bands geldt denk ik dat de initiële jeugdige woede, haat en frustratie zeer oprecht is, dat heeft wellicht wat met de hormonen te maken, maar dat het als de jaren verstrijken vaak als een gimmick wordt voortgezet. Wij zijn gelukkig gestopt toen de haat wat verzwakte en zijn nu terug. Gedesillusioneerder en bozer dan ooit.

Mictian: Vroeger had ik al veel haat, maar mijn haat naar de mensheid is in de loop van de tijd alleen maar toegenomen.