Eerder deze week bespraken we het nieuwste Circle Of Ouroborus album “Käreitär” en wie dit Finse duo wel trekt, moet het Nederlandse eenmansproject Erscheinung misschien ook maar eens een kans geven. Er zijn immers best wel wat interessante raakvlakken tussen Erscheinung en Circle of Ouroborus, niet zozeer op vlak van pure sound, maar eerder in benadering, sfeer en ideologie rond black metal. Zowel Erscheinung als Circle Of Ouroborus vertrekken duidelijk vanuit black metal, maar behandelen het genre eerder als een esthetisch kader dan een strikte stijlcode. Bij Circle Of Ouroborus hoor je hoe traditionele riffs en screams vaak worden ondermijnd door lo-fi popstructuren, minimalistische synths en repetitieve, bijna naïeve melodieën. Erscheinung doet iets gelijkaardigs door folk, darkwave en ambientelementen te integreren. In beide gevallen krijg je muziek die black metal aanvoelt zonder noodzakelijk zo te klinken volgens de orthodoxe regels.

Een tweede heel duidelijke parallel is het gebruik van trance-achtige herhaling. Circle Of Ouroborus staat bekend om eindeloos doorlopende motieven, monotone zanglijnen en minimale harmonische evolutie. Erscheinung bouwt zijn nummers op als een soort ritueel proces: lagen worden toegevoegd, verschoven of weggehaald, maar zelden volledig vervangen. Daardoor ontstaat een tijdloos, circulair gevoel.

Tenslotte creëren beide projecten een sfeer die moeilijk te plaatsen is. Circle Of Ouroborus doet dat vaak via een droomachtige emotionaliteit. Erscheinung zoekt het eerder in folkloristische symboliek en landschappelijke mystiek (moerassen, portalen, spirituele passages). Maar het effect is vergelijkbaar: je krijgt het gevoel dat de muziek zich tussen werelden bevindt.

Met “Gecamoufleerd portaal” zet Erscheinung een volgende, eigenzinnige stap in een traject dat zich steeds nadrukkelijker buiten de klassieke blackmetalpaden afspeelt. Erscheinung spreekt zelf van een derde langspeler en opvolger voor “Halve galg” (2025), terwijl op de metalen archieven enkel “Gelderse nachtsagen” (2022) als full-length gecatalogiseerd staat. Het project rond Kraboztere (Tannenbart, ex-Bezwering) kiest opnieuw voor een hybride vorm waarin mistige folkinvloeden, schrale duisternis en een opvallend gevoel voor melodie samensmelten, deze keer met een uitgesproken synthgedreven esthetiek. Het resultaat voelt archaïsch en tegelijk een tikkeltje futuristisch waarbij het lijkt alsof vergeten rituelen via verweerde tape-loops en analoge circuits opnieuw tot leven worden gewekt.

Waar het voorgaande werk al speelde met vervreemding en atmosferische spanning, lijkt deze nieuwe full-length die elementen verder te concentreren tot een meer coherente, bijna trance-achtige luisterervaring. De nummers ontvouwen zich zelden lineair; in plaats daarvan bouwen ze op repetitie, gelaagdheid en subtiele verschuivingen, zoals het aanstekelijke, maar bij momenten ook huiveringwekkende “Sterrenschot” laat horen. Motieven keren terug als echo’s in een leeg landschap, soms hypnotiserend, soms onverwacht euforisch. Het is precies in die spanning tussen verlatenheid en opwinding dat Erscheinung zijn meest intrigerende momenten vindt. Zo is het extreem catchy en van post-punk doordrongen “De spiegel als portaal” één van de meer concrete songs op “Gecamoufleerd portaal“, terwijl Erscheining in nummers als “Talmasche” en “Het onbetreden pad” abstracter en vormlozer klinkt. De Urfaustiaanse heldere zang is de aandachtstrekker in dit nummer – zo hadden er gerust nog composities mogen gebracht worden. Afsluiter “Het portaal als spiegel” houdt er wel een ietwat vergelijkbare modus operandi op nat, maar dan inclusief blackmetalgekrijs en met minder nadrukkelijke postpunkinvloeden.

Ook qua klankkleur blijft het project trouw aan een uitgesproken DIY-ethos. De combinatie van oude drumcomputers, verweerde snaarinstrumenten en vintage versterking zorgt voor een tactiele, bijna stoffige sound die perfect aansluit bij het thematische kader van het album. Synthlijnen zweven als koude nevel boven hoekige gitaarpartijen, terwijl ritmes mechanisch voortstuwen zonder ooit volledig hun menselijke ondertoon te verliezen. Daardoor voelt “Gecamoufleerd portaal” nooit klinisch of afstandelijk aan, maar eerder als een sonisch artefact dat uit een andere tijd lijkt te zijn opgedoken.

Conceptueel wordt de plaat gedragen door het idee van waterlandschappen — moerassen, veengebieden en open vlaktes — als spirituele doorgangen. Die symboliek vertaalt zich hoorbaar in de muziek: veel composities hebben iets liminaals, alsof ze zich afspelen op de grens tussen werelden. De luisteraar wordt uitgenodigd om mee te dwalen door deze auditieve tussenruimte, waar folklore, kosmische introspectie en elektronische melancholie elkaar kruisen. Bonuspunten voor de manier waarop de oehoe mag meedoen in het schizofrene “Ontluiking der oehoe“.

Met “Gecamoufleerd portaal” bevestigt Erscheinung zijn status als buitenbeentje binnen het extreme muzieklandschap. Het album is ongewoon, beklijvend en soms verrassend toegankelijk, zonder ooit zijn mysterieuze kern prijs te geven. Wie bereid is zich over te geven aan de repetitieve structuren en dromerige duisternis, ontdekt een plaat die de luisteraar wil transporteren naar een plek waar tijd, genre en identiteit langzaam oplossen.

JOKKE: 85/100

Erscheinung – Gecamoufleerd portaal (Katuil Producties 2026)
1. Betreding
2. De spiegel als portaal
3. Sterrenschot
4. De laatste verschijning
5. Talmasche
6. Het onbetreden pad
7. Ontluiking der oehoe
8. Het portaal als spiegel